Fresco

Sinds begin 2011 is, via verdeler Asmodee, eindelijk het bordspel Fresco van Queen Games met Nederlandstalige spelregels beschikbaar. Het spel kwam in 2010 reeds op de Duitse markt en kaapte daar ondermeer de Deutscher Spiele Preis, de Graf Ludo 2010 en een nominatie voor Spiel des Jahres weg. Een vertaling kon dan ook niet lang op zich laten wachten. De doos die Asmodee nu klaar heeft bevat niet alleen het basisspel met de spelregels in ondermeer Nederlands, Frans, Spaans en Italiaans, maar ook nog eens 3 kleine uitbreidingen op het basisspel.

In Fresco vertegenwoordigt iedere speler een schildershuis dat in volle Renaissance probeert de mooiste stukjes van de fresco van de plaatselijke kerk te restaureren. De spelers zullen elkaar proberen te snel af te zijn en als eerste de mooiste en meest geapprecieerde stukjes fresco trachten onder handen te nemen. Hiervoor zullen ze elke dag de nodige kleuren op de markt moeten aanschaffen en deze mengen in hun atelier. Elk stukje dat werd gerenoveerd levert overwinningpunten op. Wie aan het einde van het spel het meeste overwinningspunten heeft wint uiteraard het spel.



Fresco is op zich een vrij eenvoudig spel dat door zijn logische opbouw makkelijk uit te leggen valt en zich vlot laat spelen. De doos raadt +10 jaar aan. Het spel zou op 45 à 60 minuten gespeeld moeten zijn, maar dat zal, zeker in het begin, toch eerder 60 à 90 minuten zijn. De materialen die je voor om en bij de 35 euro krijgt zijn degelijk: een groot en mooi tweezijdig spelbord, houten pionnen en kleurenblokjes en kartonnen schermen waarachter je jouw acties zal plannen. Ook  de inlay van de doos zelf is zeer verzorgd. De regels zijn duidelijk opgesteld en vrij compact met de nodige voorbeelden. Al na één keertje lezen ben je er mee vertrokken.

Het spel speelt in ronden waarin telkens dezelfde etappes worden doorlopen. Om te beginnen moeten de spelers kiezen wanneer ze hun assistent-schilders zullen laten opstaan. In de herberg waar ze slapen kan namelijk maar om het uur voor 1 ploeg schilders ontbijt geserveerd worden. De speler die bij aanvang van een ronde het minste punten heeft mag eerst kiezen wanneer zijn werkdag begint. Sta je vroeg op, dan zal je als eerste kunnen gaan schilderen in de kerk en zal je het meeste keuze hebben op de markt waar je pigment voor je verf moet gaan kopen. Vroeg opstaan betekent echter wel dat je assistenten minder goed gehumeurd zullen zijn en dat de waren op de markt nog vrij duur zijn. Je moet je bij het kiezen van het uur van opstaan dus goed vergewissen van de voor- en nadelen. Een slecht gehumeurd team zorgt namelijk voor afwezigen, en dus kan er misschien wel minder werk verricht worden die dag. De speler die aan het begin van een ronde aan kop staat zal het uur van opstaan moeten kiezen dat overblijft. Hierdoor wordt hij mogelijk (als de andere spelers verstandig kozen) wat benadeeld en krijgen de andere spelers deze ronde de kans een beetje in te lopen op de leider. Dat is een bijzonder leuk gevonden manier om het spel gelijk opgaand te houden.



Na het opstaan moeten de spelers hun assistenten een taak voor de dag toewijzen. Op jouw persoonlijke bordje dat verscholen zit achter een scherm zet je een aantal ventjes neer bij de verschillende taken. Je kan (in die volgorde) naar de markt gaan, een stuk fresco afwerken, in het atelier een portret schilderen, kleuren mengen of naar het theater gaan. Naar de markt gaan is niet onbelangrijk, want wie eerst komt eerst maalt! Zeker als je weet dat de kraampjes pas de dag erna terug aangevuld worden. Heb je niet de juiste kleuren kunnen kopen op de markt? Dan zal je deze ronde niet veel kunnen gaan uitrichten in de kerk. Daar moet je namelijk de gekochte pigment blokjes van de juiste kleuren inwisselen om een stukje van de fresco te restaureren. Heb je meerder assistenten aan het werk in de kerk, dan kan je meerdere stukken fresco afwerken deze ronde. Als je tenminste de juiste kleuren in voorraad hebt.

In het atelier kan je portretten schilderen van burgers. Dit brengt 3 muntstukken op per assistent die je in het atelier aan het werk hebt. Die muntstukken heb je uiteraard nodig om de volgende dag op de markt pigment te kunnen kopen. Verder kan je ook nog assistenten kleuren laten mengen. De gekochte primaire kleuren kan je omvormen tot mengkleuren die je nodig zal hebben om de meest waardevolle stukken fresco te restaureren.

Tot slot kon je ook nog één of meerdere assistenten naar het theater sturen. Dit zorgt ervoor dat je moraal telkens 2 punten stijgt. Staat je moraal morgen bij het opstaan voldoende positief? Dan krijg je een extra assistent. Is de moraal beneden alle pijl, dan krijg je, zoals gezegd, een assistent minder.

Na het doorlopen van deze fases begint een nieuwe werkdag/ronde en wordt er opnieuw gekeken welke speler het minste punten heeft en dus als eerste mag kiezen wanneer zijn assistenten uit de veren moeten. Liggen aan het begin van een ronde 6 of minder nog af te werken stukjes fresco op het bord, dan begint de laatste ronde. Hierna krijgt elke speler nog wat punten voor zijn overgebleven muntstukken en worden de scores vergeleken.

Op zich is dit allemaal vrij simpel, maar toch moet er wat op voorhand gepland worden. Focus je te hard op het afwerken van één stukje met welbepaalde kleuren, dan zou het wel eens kunnen dat een speler die vroeger is opgestaan net dat stukje restaureert en dat jouw assistent met de beschikbare kleuren in de kerk niets kan aanvangen. Zeker doordat zowel de acties plannen als het kleuren verzamelen achter een schermpje gebeurt heb je niet altijd zicht op de plannen van je tegenspelers. Dit zorgt er wel een beetje voor dat de competitiviteit uit het spel verdwijnt. Je bent hoofdzakelijk met je eigen ding bezig en kan enkel maar trachten te onthouden welke kleuren je spelers de vorige ronden allemaal hebben aangekocht… een onbegonnen zaak dus.



Is Fresco dan al die titels en nominaties waard? Het is alleszins één van de betere en originelere familiespelen van de laatste tijd. Het spelmateriaal spreekt aan en de regels zijn zeer solide en compact. Toch moet gezegd worden dat het spel wat te lijden heeft onder het gebrek aan spanning. Er werd, door in de laatste ronde een extra schilderactie in de kerk toe te voegen, alsnog geprobeerd een soort eindclash op gang te trekken, maar die haalt vaak niet echt veel meer uit doordat enkel de minste waardevolle stukken fresco overblijven. Ook met 2 spelers verliest het spel wat punten. Er wordt dan namelijk door de 2 spelers beurtelings met een derde dummyspeler gespeeld. Op zich werkt het spel nog wel prima, maar het voelt toch net iets te veel als een noodoplossing. Met 3 of 4 spelers zit er voor casual spelers  een fijne ervaring in die inclusief uitleggen van de regels (en het halen van drankjes) makkelijk op minder dan 2 uur afklokt. Spreekt het thema je dus aan, en ben je zeker van een paar medespelers, dan is Fresco gegarandeerd geen miskoop